Porady OnGeo

Fotogrametria - czym jest i jakie ma zastosowanie

Monika Ojczyk
2023-03-07
~5 min
Post zaktualizowany: 2023-06-28
Głosów: 4, średnia ocen: 5
fotogrametria

Fotogrametria to dziedzina nauki, zajmująca się pozyskiwaniem, przetwarzaniem i analizą informacji przestrzennej na podstawie zdjęć lub obrazów. Polega ona na wykorzystaniu geometrycznych zasad i metod, aby uzyskać dokładne informacje o kształcie, wielkości i położeniu obiektów. 

  • Fotogrametria odgrywa znaczącą rolę przy wytwarzaniu map, zwłaszcza map zwanych ortofotomapami
  • Fotogrametria jest niezwykle dokładną i wszechstronną metodą pozyskiwania informacji przestrzennych, która znajduje zastosowanie w wielu dziedzinach nauki i przemysłu, takich jak geodezja, archeologia, kartografia, budownictwo, przemysł filmowy, lotnictwo, rolnictwo, inżynieria i nauki o Ziemi
  • Fotogrametrię dzielimy na lotniczą (areofotogrametrię) oraz naziemną (terrofotogrametrię)

Czym jest fotogrametria?

Fotogrametria to dziedzina nauki zajmująca się pozyskiwaniem, przetwarzaniem i analizą informacji przestrzennej na podstawie zdjęć np. lotniczych i satelitarnych lub obrazów. Polega na wykorzystaniu geometrii, matematyki, fizyki i informatyki, aby uzyskać dokładne informacje o kształcie, wielkości i położeniu obiektów w przestrzeni trójwymiarowej. Fotogrametria odgrywa znaczącą rolę przy wytwarzaniu map, zwłaszcza map zwanych ortofotomapami.

Proces fotogrametrii rozpoczyna się od wykonania serii zdjęć obiektów lub terenu z różnych punktów widzenia. Następnie, na podstawie paralaksy, czyli zmiany pozycji obiektów na zdjęciach, oraz znanych parametrów kamery (m.in. ogniskowa, odległość między soczewkami), można wyznaczyć położenie obiektów w przestrzeni trójwymiarowej.

Ortofotomapa przedstawiająca zamek w Stobnicy na przestrzeni lat
Ortofotomapa przedstawiająca zamek w Stobnicy na przestrzeni lat, źródło: Geoportal Na Mapie

Kolejnym krokiem jest przetwarzanie i analiza danych, które umożliwiają stworzenie dokładnych modeli trójwymiarowych obiektów i terenu. W zależności od potrzeb, modele te mogą być wykorzystane do różnych celów, np. w celach pomiarowych, wizualizacji, analizy zmian terenu, tworzenia map, planowania budowy infrastruktury, wizualizacji zjawisk atmosferycznych itp.

Fotogrametria jest niezwykle dokładną i wszechstronną metodą pozyskiwania informacji przestrzennych, która znajduje zastosowanie w wielu dziedzinach nauki i przemysłu, takich jak geodezja, archeologia, kartografia, budownictwo, przemysł filmowy, lotnictwo, rolnictwo, inżynieria i nauki o Ziemi.

Skorzystaj z oferty Smallgis i wykonaj pomiary teledetekcyjne i fotogrametryczne

Smallgis, firma założycielska OnGeo.pl, oferuje zaawansowane i innowacyjne usługi z wykorzystaniem danych GIS, opracowań lotniczych oraz zdjęć satelitarnych

Wszelkie usługi z zakresu teledetekcji i fotogrametrii prowadzone są przez interdyscyplinarny zespół ekspertów, który na co dzień współprace z instytucjami badawczymi i naukowymi i firmami prywatnymi. Na swoim koncie mają liczne projekty realizowane dla Lasów Państwowych i samorządów, ale również realizacje dla Europejskiej Agencji Kosmicznej i najnowsze - systemy EDB i c-KOB dla GUNB.

Warto wspomnieć, że wszystkie naloty wykonują przy pomocy floty własnych ultralekkich samolotów wyposażonych w najnowocześniejszy sprzęt.

Wejdź na stronę https://teledetekcja.smallgis.pl i dowiedz się więcej.

Fotogrametryczne metody pomiarowe 

Fotogrametryczne metody pomiaru to techniki wykorzystywane w fotogrametrii do pozyskiwania dokładnych informacji przestrzennych na podstawie zdjęć lub obrazów. Wykonywane są przy użyciu kamer zainstalowanych na samolotach, dronach, a także na urządzeniach naziemnych. W zależności od tego, na jakim urządzeniu zainstalowana jest kamera, fotogrametrię dzielimy na lotniczą (areofotogrametrię) oraz naziemną (terrofotogrametrię). 

Fotogrametria pozwala na tworzenie obrazów, które po przekształceniu tworzą numeryczne modele terenu (NMT) i numeryczne modele pokrycia terenu (NMPT). NMT jest numeryczną reprezentacją wysokości topograficznej, czyli rzeźby określonej powierzchni. NMPT natomiast prezentuje dany obszar ze znajdującymi się na nim obiektami, zarówno tymi stworzonymi przez człowieka (budynkami), jak i obiektami stworzonymi przez naturę.

Fotogrametria naziemna

Celem fotogrametrii naziemnej jest uzyskanie dokładnych informacji przestrzennych o obiektach i terenach poprzez wykorzystanie zdjęć wykonywanych z ziemi. Fotogrametria naziemna umożliwia precyzyjny pomiar kształtu, położenia i wymiarów obiektów oraz terenu, co znajduje zastosowanie w wielu dziedzinach, takich jak geodezja, architektura, inżynieria, archeologia, rolnictwo czy planowanie przestrzenne.

W geodezji fotogrametria naziemna jest stosowana do pomiarów wysokości terenu, konturu działek, powierzchni i kształtu budynków oraz innych obiektów. W architekturze fotogrametria naziemna umożliwia dokładne pomiary budynków i obiektów budowlanych, co jest niezbędne przy projektowaniu, nadzorowaniu i remontach budowlanych.

Fotogrametria lotnicza 

Fotogrametria lotnicza wykorzystuje specjalne kamery lotnicze, które rejestrują obrazy z powierzchni ziemi z wysokości nawet kilkunastu kilometrów. Zdjęcia te następnie poddawane są procesowi analizy i przetwarzania, który umożliwia uzyskanie precyzyjnych danych przestrzennych.

Fotogrametria lotnicza znajduje zastosowanie w wielu dziedzinach, takich jak geodezja, planowanie przestrzenne, inżynieria, archeologia, ochrona środowiska czy rolnictwo. W geodezji fotogrametria lotnicza umożliwia wykonanie dokładnych pomiarów terenu, w tym powierzchni, kształtu i nachylenia. W planowaniu przestrzennym fotogrametria lotnicza umożliwia uzyskanie precyzyjnych danych o infrastrukturze miejskiej i wiejskiej, a także o terenach zielonych i naturalnych.

Zastosowanie fotogrametrii 

Fotogrametria ma wiele zastosowań w różnych dziedzinach, takich jak geodezja, kartografia, architektura, inżynieria, archeologia, ochrona środowiska, medycyna weterynaryjna, przemysł filmowy i wiele innych. Poniżej przedstawiam niektóre zastosowania fotogrametrii:

  • Geodezja i kartografia
    - do wykonania pomiarów powierzchni ziemi, określenia wysokości punktów na ziemi, tworzenia map, modeli terenu i bazy danych przestrzennych;
  • Architektura i inżynieria
    - do wykonania precyzyjnych pomiarów obiektów i budynków, planowania i projektowania budynków, mostów, dróg i innych konstrukcji;
  • Archeologia
    - do wykonania dokładnych map i modeli terenu, odkrywania i badania zabytków, a także do określania pierwotnego kształtu i położenia zabytków;
  • Ochrona środowiska
    - do monitorowania stanu lasów, terenów rolniczych, obszarów chronionych oraz zanieczyszczeń środowiska;
  • Medycyna weterynaryjna
    - do diagnostyki chorób u zwierząt, takich jak choroby kości i stawów, oraz do planowania operacji;
  • Przemysł filmowy
    - w przemyśle filmowym do tworzenia scen wirtualnych, specjalnych efektów oraz animacji;
  • Lotnictwo i kosmonautyka
    - w lotnictwie i kosmonautyce do wykonania pomiarów wysokości i kształtu powierzchni ziemi, określenia położenia i orientacji obiektów, a także do planowania lotów i misji kosmicznych;
  • Rolnictwo
    - do monitorowania stanu i rozwoju upraw, do opracowania map glebowych, topograficznych i hydrologicznych;
  • Zarządzanie zasobami
    - do zarządzania zasobami na obszarach rolniczych, takimi jak lasy, łąki, pastwiska i tereny wodne. Dokładne pomiary terenu, topografii i innych parametrów mogą pomóc w optymalnym wykorzystaniu zasobów, w planowaniu hodowli zwierząt i w uniknięciu nadmiernego wypasu czy wylesienia.

To tylko kilka zastosowań fotogrametrii, a lista może być dłuższa i obejmować wiele innych dziedzin, takich jak rolnictwo, górnictwo, militaria, turystyka, transport i wiele innych.

Zdiagnozuj działkę z OnGeo.pl

Zakup działki to poważna decyzja, a sam wybór nieruchomości często wiąże się z dużym stresem. Chcąc się zabezpieczyć nie możesz polegać wyłącznie na informacjach od sprzedawcy, bo może on być świadomy wszystkich zagrożeń i ograniczeń, które kryje działka. Pamiętaj, że tylko rzetelna diagnoza działki może uwolnić Cię od stresu przed popełnieniem błędu.

Raport o Terenie, to usługa dostępna dla każdego online, umożliwia wykonanie automatycznej diagnozy działki. Raport o Terenie to kompendium wiedzy o każdej działce w Polsce, przydatny jest w każdej sytuacji, kiedy chcemy zweryfikować jakie cechy kryje działka. Samo generowanie Raportu działki trwa zaledwie 5 minut i odbywa się w trybie on-line.

Avatar: Monika Ojczyk
Monika Ojczyk

Redaktorka prowadząca w OnGeo.pl. Analityczka danych i specjalistka rynku nieruchomości.