Czy można wybudować dom w parku krajobrazowym?

Dodano: 2021-02-03 | Zaktualizowano: 2022-04-25 Czas czytania: ~5 min
Głosów: 9, średnia ocen: 4.7
mock

Jednym z ważnych kryteriów podczas kupna działki, na której ma powstać wymarzony dom, są walory widokowo-estetyczne. Utrzymująca się tendencja inwestycji w bliskim otoczeniu lasów, z dala od hałasów tłocznego miasta, powoduje, że coraz więcej młodych ludzi decyduje się na budowę w środowisku wiejskim. Kuszącą opcją jest zakup działki pod budowę domu na terenie objętym ochroną przyrody. W dzisiejszym artykule, odpowiemy sobie na pytanie, czy można wybudować dom w parku krajobrazowym?

  • Park krajobrazowy obejmuje obszar chroniony ze względu na wartości przyrodnicze, historyczne i kulturowe oraz walory krajobrazowe w celu zachowania, popularyzacji tych wartości w warunkach zrównoważonego rozwoju.
  • Plan ochrony sporządzany jest dla każdego parku krajobrazowego. W planie tym ustanawia się strefy ochrony krajobrazu.
  • W strefie ochrony krajobrazu może obowiązywać zakaz zabudowy, który może uniemożliwić budowę domu.
  • W pozostałych przypadkach, budowa domu może być możliwa, gdyż ustawa o ochronie przyrody nie wprowadza generalnego zakazu zabudowy na terenie parku krajobrazowego. 

Czym jest park krajobrazowy?

Zgodnie z ustawa z dnia 16 kwietnia 2004r. o ochronie przyrody (Dz.U. 2004 nr 92 poz.880) art. 16

park krajobrazowy obejmuje obszar chroniony ze względu na wartości przyrodnicze, historyczne i kulturowe oraz walory krajobrazowe w celu zachowania, popularyzacji tych wartości w warunkach zrównoważonego rozwoju.

Utworzenie parku krajobrazowego lub powiększenie jego obszaru następuje w drodze uchwały sejmiku województwa. Uchwała ta określa jego: nazwę, obszar, przebieg granicy, otulinę, (jeżeli została wyznaczona),  szczególne cele ochrony oraz zakazy właściwe dla danego parku krajobrazowego lub jego części. Wymienione zakazy odnoszą się bezpośrednio do realizacji inwestycji budowlanych, są to zakaz:

  • realizacji przedsięwzięć, które mogą znacząco oddziaływać na środowisko;
  • wykonywania prac ziemnych trwale zniekształcających rzeźbę terenu, z wyjątkiem prac związanych z zabezpieczeniem przeciwsztormowym, przeciwpowodziowym lub przeciwosuwiskowym lub budową, odbudową, utrzymaniem, remontem lub naprawą urządzeń wodnych;
  • zakaz lokalizowania obiektów budowlanych w pasie szerokości 200 m od krawędzi brzegów klifowych oraz w pasie technicznym brzegu morskiego;
  • zakaz dokonywania zmian stosunków wodnych, jeżeli zmiany te nie służą ochronie przyrody lub racjonalnej gospodarce rolnej, leśnej, wodnej lub rybackiej.
  • niszczenia i uszkadzania obiektów o istotnym znaczeniu historycznym i kulturowym wskazanych w planie ochrony dla parku krajobrazowego.

Czym jest plan ochrony parku krajobrazowego?

Dla parków krajobrazowych sporządzany jest plan ochrony na 20 lat. Taki plan ustanawia sejmik województwa na drodze uchwały. Plan ten zawiera między innymi określenie granic stref krajobrazu stanowiących w szczególności przedpola ekspozycji, osie widokowe, punkty widokowe oraz obszary zabudowane wyróżniające się lokalną formą architektoniczną, wyznaczonych w obrębie krajobrazów priorytetowych, zidentyfikowanych w ramach audytu krajobrazowego. W planie ochrony znajduje się wykaz obowiązujących zakazów na terenie danego parku krajobrazowego. Warto nadmienić, że istotną kwestią w planie ochrony jest objęcie terenu miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego (MPZP). Dodatkowo w planie ochrony nie ma obowiązku wprowadzenia wszystkich zakazów dotyczących stref ochrony krajobrazów, lecz jedynie niektórych z nich (w zależności od charakterystyki danej strefy). Jest to spowodowane tym, że plan ochrony parku krajobrazowego jest aktem prawa miejscowego. Zakazy dla terenów objętych i nieobjętych MPZP w strefach ochrony krajobrazu są różne.

Dla terenów objętych miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego wprowadza się zakazy: 

  • lokalizowania nowych obiektów budowlanych;
  • zalesiania.

Dla terenów nieobjętych miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego wprowadza się zakazy:

  • lokalizowania nowych obiektów budowlanych;
  • lokalizowania nowych obiektów budowlanych odbiegających od lokalnej formy architektonicznej;
  • lokalizowania nowych obiektów budowlanych o wysokości przekraczającej 2 kondygnacje lub 7 m.

Czy można wybudować dom w parku krajobrazowym?

Zabudowa nieruchomości położonej na terenie parku krajobrazowego będzie możliwa tylko w takim zakresie, w jakim uwzględnia i realizuje ona cele utworzenia parku krajobrazowego.

Przede wszystkim należy sprawdzić, czy na teren, na którym znajduje się Twoja działka, jest objęty miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego. Jeśli jest, zasady realizacji budowy są znane i powinny znaleźć się w treści i rysunku planu miejscowego. Chcesz wiedzieć, jak sprawdzić MPZP dla działki, zapoznaj się z treścią artykułu:

Jak sprawdzić MPZP dla działki? Zobacz jakie są możliwości!

Jeśli jednak teren nie jest objęty MPZP przed rozpoczęciem budowy konieczne jest uzyskanie decyzji o warunkach zabudowy, a następnie decyzji o pozwolenie na budowę.

Jeśli natomiast Twoja inwestycja mogłaby znacząco oddziaływać na środowisko naturalne, konieczne będzie uzyskanie decyzji o uwarunkowaniach środowiskowych.

Aby szczegółowo omówić temat, czy można wybudować dom w parku krajobrazowym, należy sprawdzić, czy nieruchomość:

  • jest położona w strefie ochrony krajobrazu;
  • jest położona poza strefą ochrony krajobrazu.

Nieruchomość znajduje się w strefie ochrony krajobrazu

Jak wspomniano wcześniej, w strefie ochrony krajobrazu można wprowadzić zakaz zabudowy. Można to łatwo sprawdzić zapoznając się z planem ochrony wydanego dla danego parku krajobrazowego. Jeśli okaże się, że decyzją sejmiku województwa na terenie, na którym znajduje się Twoja działka, obowiązuje zakaz zabudowy, organ właściwy może odmówić wydania warunków zabudowy dla nieruchomości. Powodem takiej decyzji jest związanie obowiązującym aktem prawa miejscowego.

Nieruchomość znajduje się poza w strefą ochrony krajobrazu

Jeśli Twoja działka znajduje się poza strefą ochrony krajobrazu, organ właściwy może wydać decyzję o warunkach zabudowy. Warto jednak dodać, że organ ten będzie również zobowiązany do dokonania uzgodnienia projektu decyzji z regionalnym dyrektorem ochrony środowiska. Takie uzgodnienie ma na celu sprawdzenie, czy ewentualny projekt warunków zabudowy jest zgodny z przepisami ustawy o ochronie przyrody.

Budowa na terenie parku krajobrazowego niesie ze sobą ograniczenia. Jeśli decyzja urzędu w sprawie planowanej inwestycji, będzie pozytywna, mamy obowiązek dostosowania się do celi utworzenia parku krajobrazowego, tj. konieczności zachowania wartości przyrodniczych, historycznych i kulturowych, czy walorów krajobrazowych parku oraz być może popularyzacji wartości historycznych, czy kulturowych (budowa odpowiedniej infrastruktury). Oznacza to, że budowa na terenie parku krajobrazowego będzie prawdopodobnie zabudową o niskiej intensywności.

Czy wiesz, że…

W geoportalu OnGeo.pl znajdziesz rejestr obszarów chronionych dla każdej gminy z osobna?

Możesz w szybki i prosty sposób sprawdzić, informacje o powierzchniowych formach ochrony przyrody występujących w granicach wybranego terenu i jego najbliższym sąsiedztwie:

  • parki narodowe i krajobrazowe
  • obszary Natura 2000
  • rezerwaty przyrody
  • pomniki przyrody
 źródło: Raporty o terenie. Obszary objęte ochroną przyrody. Opracowanie dotyczy działki w województwie małopolskim, powiecie krakowskim, gminie Kraków

Miejąc na uwadze rzetelność naszych informacji, dodaliśmy nową opcje w Raporcie o terenie, dzięki której możesz zobaczyć dokument źródłowy dotyczący danej formy przyrody. Dzięki opcji zobacz więcej, zostaniesz bezpośrednio odesłany do strony internetowej zawierającej wszelkie potrzebne Ci informacje.

Dzięki raportom o Terenie OnGeo.pl możesz bez wychodzenia z domu wygenerować raport, który przedstawi w formie mapy oraz tabeli obowiązujące plany (wraz z linkiem do ustawy), zasięgi występowania form ochrony, pomników przyrody, a także wiele innych cech mogących mieć wpływ na wartość budowlaną naszej działki, a nawet na przyszłość naszego mienia. Z pomocą raportu o terenie dowiesz się również, czy obszar, na którym znajduje się Twoja działka, jest objęty MPZP. 

Autor:

Monika Ojczyk

Analityk rynku nieruchomości, geodetka, specjalistka w zakresie prawa nieruchomości.

Wyszukaj działkę - sprawdź, zanim kupisz!

Wpisz np. Kraków 209/1