News

NIK: Fatalne gospodarowanie nieruchomościami w gminach

Monika Ojczyk
2023-09-19
~2 min
Głosów: 1, średnia ocen: 5
gospodarowanie nieruchomościami w gminach

Najwyższa Izba Kontroli (NIK) przeprowadziła kontrolę gospodarowania nieruchomościami oraz udzielania zamówień publicznych. Wyniki kontroli wykazały poważne nieprawidłowości, wśród których najczęściej wymieniano: brak aktualnych planów wykorzystania zasobu gminnego, nierzetelne wykazy nieruchomości przeznaczonych do zbycia oraz wadliwa ewidencja. NIK uznaje to za problem na skalę całego kraju.

  • Kontrola obejmowała gminy województwa mazowieckiego w latach 2018-2022, w których kontrolerzy zidentyfikowali szereg naruszeń ustawy o gospodarce nieruchomościami oraz procedur związanych z zamówieniami publicznymi.
  • Najczęstsze nieprawidłowości w gospodarowaniu nieruchomościami przez gminy to brak aktualnych planów wykorzystania zasobu gminnego, nierzetelne wykazy nieruchomości przeznaczonych do zbycia oraz wadliwa ewidencja
  • W połowie gmin zaobserwowano nierzetelne prowadzenie ewidencji gruntów, co uniemożliwiało dokładne określenie stanu posiadania.
  • W prawie połowie gmin wystąpiły rozbieżności między ewidencją gminną a powiatową oraz gminną ewidencją środków trwałych.

Fatalne gospodarowanie nieruchomościami w gminach

W kontrolowanych gminach stwierdzono naruszenia ustawy o gospodarce nieruchomościami. Żadna z gmin nie przestrzegała obowiązku opracowywania i publikowania planów wykorzystania zasobu nieruchomości. Nie sporządzano także wykazów nieruchomości przeznaczonych do różnych form transakcji. Kontrolerzy uznali, że te uchybienia naruszały zasady transparentności obrotu nieruchomościami gminnymi.

W połowie gmin stwierdzono nieprawidłowości w prowadzeniu ewidencji gruntów, co uniemożliwiało dokładne określenie stanu posiadania. W jednej gminie nawet nie ujęto nabytych działek, co skutkowało finansową nieprawidłowością na kwotę blisko 4 milionów złotych.

Sprawdź dane z ewidencji gruntów w OnGeo.pl

Część informacji zawartych w EGiB i wiele innych możesz sprawdzić w Geoportalu OnGeo.pl.

Generując Raport OnGeo.pl otrzymasz czytelną mapę z Twoją działką, która będzie analizą danych pochodzących z ewidencji gruntów i budynków. Oprócz mapy działki i jej sąsiedztwa otrzymasz ponadto paramenty geometryczne nieruchomości, czyli długość, szerokość, powierzchnię oraz współczynnik kształtu w osobnej tabeli.

Dodatkowo otrzymasz dane o dokładnym położeniu administracyjnym nieruchomości wraz ze współrzędnymi jej geometrycznego środka, identyfikator i numer działki ewidencyjnej, powierzchnię urzędową oraz grupę rejestrową działki.

W ramach analizy gruntu w Raporcie o Terenie możesz również zdobyć informacje o klasie bonitacyjnej gruntu. Dodatkowo Raport dostarczy Ci informacji o konturach klasoużytków i ich oznaczeniach na mapie.

Pamiętaj jednak, że dane pobierane są bezpośrednio z baz danych urzędów powiatów i miast, dlatego ich dostępność uzależniona jest od portali samorządowych. Brak danych oznacza, że dany urząd ich nie udostępnia!

Dodatkowo, różnice między ewidencją gminną a powiatową oraz ewidencją środków trwałych występowały w prawie połowie gmin.

Jeśli chodzi o obroty nieruchomościami, gminy ogólnie zabezpieczały własne interesy, jednak pojedyncze przypadki wskazały na brak zgody rady gminy wójtów na takie transakcje.

W kwestii zamówień publicznych, większość gmin przestrzegała przepisów, chociaż pojawiły się pewne uchybienia, np. opóźnienia w publikacji planów postępowań oraz przekazywania nierzetelnych danych.

Czego dotyczyła kontrola NIK?

Kontrola gospodarowania nieruchomościami i zamówieniami publicznymi w wybranych gminach województwa mazowieckiego w latach 2018-2022 obejmowała urzędy miast i gmin w ośmiu miejscowościach. Decyzję o kontroli podjęto na podstawie wcześniejszych nieprawidłowości w regionie mazowieckim oraz sygnałów o podobnych problemach w całym kraju. Sprawdzono również procedury udzielania zamówień publicznych i ich realizacji.

Nagłośnienie tych nieprawidłowości skutkowało 45 wnioskami pokontrolnymi, z których 36 dotyczyło gospodarowania nieruchomościami. NIK uważa, że konieczne są regularne kontrole, zwłaszcza w gminach, które nie były objęte ostatnimi kontrolami regionalnych izb obrachunkowych.

Źródło: NIK

Avatar: Monika Ojczyk
Monika Ojczyk

Redaktorka prowadząca w OnGeo.pl. Analityczka danych i specjalistka rynku nieruchomości.