News

Dotacje na remonty prywatnych nieruchomości w ramach ładu przestrzennego są nielegalne!

Monika Ojczyk
2022-02-17
~3 min
Post zaktualizowany: 2022-04-19
Głosów: 9, średnia ocen: 5
Dotacje na remonty prywatnych nieruchomości

Kolegium Regionalnej Izby Obrachunkowej (RIO) w Gdańsku zakwestionowało uchwałę Rady Miejskiej w Czersku w sprawie dotacji celowej na dofinansowanie inwestycji z zakresu ładu przestrzennego. RIO uznała, że udzielanie dotacje na remonty prywatnych nieruchomości jest niezgodne z przepisami.

  • Wydatkowanie środków budżetowych jest legalne, jeśli realizacja zadań następuje na nieruchomościach stanowiących własność gminy lub jeżeli istnieje ku temu wyraźna podstawa prawna.
  • Uchwała podjęta przez Radę Miasta Czersk była obarczona wadami o charakterze istotnego naruszenia prawa i została unieważniona w całości.

Dotacje w ramach ładu przestrzennego

Rada Miejska w Czersku powołując się zarówno na ustawę o samorządzie gminnym, ustawę o finansach publicznych jak i na art. 81 ust. 1 ustawy o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami, określiła tryb postępowania o udzielenie dotacji celowej na dofinansowanie inwestycji z zakresu ładu przestrzennego na terenie gminy Czersk. Zgodnie z uchwałą o dotację mogły ubiegać się wyłącznie osoby fizyczne, wspólnoty mieszkaniowe i osoby prawne

Dotacja uchwalona przez radę mogła być przeznaczona na remonty elewacji nieruchomości położonych na terenie gminy Czersk. Pomimo, że nieruchomości te leżą w bezpośrednim sąsiedztwie ulic, placów i innych terenów publicznych w pierwszej linii zabudowy. Jednak z dofinansowania mogły skorzystać właściciele nieruchomości wpisanych do rejestru zabytków lub leżących w strefach ochrony konserwatora.

Radni gminy Czersk

Dotacje z budżetu umożliwią podjęcie przez właścicieli prac remontowych przy elewacjach frontowych tych budynków. Ponadto poprawią ich stan techniczny i estetyczny, przyczyniając się do poprawy ładu przestrzennego. Proponowane wsparcie finansowe ma na celu aktywizację mieszkańców do podejmowania takich działań i jednocześnie umożliwienie realizacji remontów. Bez tego typu wsparcia takie przedsięwzięcia nie byłyby możliwe.

Polecamy wpis: Dwa projekty regulacji prawnych o planowaniu przestrzennym. Reforma planowania coraz bliżej.

Dotacje na remonty prywatnych nieruchomości w ramach ładu przestrzennego są nielegalne

Kolegium RIO w Gdańsku zakwestionowało taką interpretację przepisów i stwierdziło nieważność uchwały. Zdaniem RIO wydatkowanie środków budżetowych jest legalne, gdy realizacja zadań następuje na nieruchomościach stanowiących własność gminy lub jeżeli istnieje ku temu wyraźna podstawa prawna. W ocenie Izby w przypadku braku odrębnych przepisów, nie ma podstaw prawnych, aby finansować z budżetu gminy takie zadania. Inwestycje polegające na dofinansowaniu prac budowlanych przy odnowieniu elewacji frontowej budynków nie będących własnością gminy nie stanowią zadań własny gminy.

czytamy w uzasadnieniu RIO

Zadanie publiczne związane z ładem przestrzennym polegające dofinansowaniu prac budowlanych przy odnowieniu elewacji frontowej budynków na nieruchomościach nie należących do gminy nie stanowi zadania z zakresu ładu przestrzennego. Jednak dotyczy wykonania przez jednostki samorządu terytorialnego zadań własnych, celem zaspokojenia zbiorowych potrzeb wspólnoty. Takie zadanie nie stanowi również zadania o charakterze użyteczności publicznej.

Interpretacja niezgodna z ustawą o planowaniu przestrzennym

Na taką interpretację przepisów, jaką zastosowała rada gminy, nie wskazuje też ustawa o planowaniu przestrzennym. Z ustawy tej wynika, że przez definicję ładu przestrzennego należy rozumieć:

Ustawa o planowaniu przestrzennym (Dz.U.2021 poz. 741)

Ukształtowanie przestrzeni, które tworzy harmonijną całość oraz uwzględnia wszelkie uwarunkowania funkcjonalne, społeczno-gospodarcze, środowiskowe, kulturowe oraz kompozycyjno-estetyczne.

Natomiast do zadań gminy należy kształtowanie i prowadzenie polityki przestrzennej, w tym uchwalanie suikzg oraz mpzp. 

Polecamy wpis: Reforma planistyczna – ważność warunków zabudowy zostanie ograniczona do trzech lat

Zdaniem RIO bezprzedmiotowe jest również powoływanie się w uchwale na ustawę o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami.  Przepis art. 81 ust. 1 ustawy wprawdzie stanowi podstawę do podjęcia przez jednostki samorządu terytorialnego uchwały w sprawie zasad udzielania dotacji na prace konserwatorskie, restauratorskie lub roboty budowlane , ale dotyczy to zabytków wpisanych do rejestru zabytków lub znajdujących się w gminnej ewidencji zabytków. W zakwestionowanej przez RIO uchwale katalog nieruchomości, na których rewitalizacje można było otrzymać dotacje był znacznie szerszy i obejmował nieruchomości nie podlegające przepisom wynikającym z ustawy o ochronie zabytków.

Uwzględniając wszystkie wymienione przesłanki Kolegium RIO uznano, że uchwała podjęta przez Radę Miasta Czersk była obarczona wadami o charakterze istotnego naruszenia prawa i została unieważniona w całości.

Źródło: PAP

Avatar: Monika Ojczyk
Monika Ojczyk

Redaktorka prowadząca w OnGeo.pl. Analityczka danych i specjalistka rynku nieruchomości.